Bijdrage Van Esch over Nationale Omge­vings­visie (NOVI)


24 september 2020

Voorzitter,

Mijn bijdrage zit als volgt in elkaar.

  1. Waar staan we wat betreft de leefomgeving.
  2. Wat komt er op ons af en wat is er nodig.
  3. En wat doet het kabinet met deze NOVI.

Te beginnen met waar we staan. Het land is de afgelopen jaren steeds verder verarmd. Niet qua bbp, maar we zijn wel verarmd wat betreft:

  • biodiversiteit, qua insecten en weidevogels.
  • De stikstofuitstoot blijft onverminderd hoog.
  • De luchtkwaliteit is nog altijd verre van gezond.
  • De waterkwaliteitsdoelen gaan we vrijwel nergens halen.
  • Meer dan 100.000 mensen leven met ernstige geluidsoverlast.
  • De steeds vaker voorkomende droogte leidt ertoe dat één miljoen huizen gaan verzakken en dat duizenden hectares natuur verder verdrogen.
  • Mensen worden nog steeds blootgesteld aan gevaarlijke chemicaliën en landbouwgif.
  • Het aandeel plastic in de zee en de natuur neemt alleen maar toe.
  • De klimaatopwarming beperkt houden tot 1,5 graad lijken we in de verste verte niet halen.

En we bungelen onderaan de lijst voor het opwekken van duurzame energie.

Dat gaat zogezegd nou niet echt lekker. En dan is mijn lijstje nog niet eens compleet.

En de Plan-MER voor de NOVI concludeert dat ook. Daarin staat gewoon: ‘Ondanks de inspanningen die worden gedaan, keert voortzetting van bestaand beleid de meeste negatieve trends naar verwachting niet.’
En voorzitter, dit geld dan vooral voor klimaat, gezondheid, biodiversiteit, natuurlijke hulpbronnen en welzijn. Die gaan allemaal verder achteruit.

2. En wat komt er dan op ons af? Nou, een opwarming van de aarde van 3 tot misschien wel 5 graden. Dat betekent ongekende droogte ’s, ongekende wateroverlast. Het uitsterven van diersoorten, verlies van natuur. Toenemende sterfte door hittegolven, een stijgende zeespiegel.

Dus als je echt een duurzame toekomst wil voor volgende generaties dan zijn de juiste randvoorwaarden voor een leefbaar Nederland hard nodig!
Dan moet je harde keuzes maken.
Voldoende ruimte voor mensen om gezond te wonen komt niet vanzelf. Voldoende gezonde natuur, een duurzame landbouw. Het vraagt harde keuzes en een breuk met het beleid van de afgelopen decennia.

1. Dan moet je serieus klimaatbeleid maken.
2. De mensen, de dieren en de natuur de bescherming bieden die ze verdienen.
3. Kappen met die idiote hoeveelheid dieren in de bio-industrie.
4. Kappen met een half miljoen vluchten op Schiphol.
5. Stoppen met het grondwaterpeil blijven verlagen.
6. Niet meer accepteren dat er elk jaar meer plastics in de natuur komen.

Dat soort zaken.

3. En wat doet het kabinet? Er staan veel mooie woorden in de NOVI, daar kan ik complimenten voor geven. Net als voor het feit dat er eindelijk weer een beetje rijksregie komt. En hartstikke fijn dat de minister meer zon op dak wil. Maar gaan mooie woorden ons nou helpen om die harde omslag die nodig is, te bereiken?

Nee, en ik zal dat illustreren.

In de NOVI staat: De Noordzee wordt in 2050 intensief gebruikt en de natuurwaarde is hersteld.
Ik kan verklappen dat die natuurwaarde volgens de Richtlijn Maritieme Strategie uit 2008 in 2020 al hersteld moest zijn en dat intensiever gebruik niet bepaald een garantie is dat het over 30 jaar in 2050 dan wel gaat lukken.

Nog zo’n voorbeeld: Het continu verlagen van het grondwaterpeil voor de boeren gaat leiden tot één miljoen huizen die verzakken. Het repareren van de funderingen gaat 80 miljard kosten. En wat doet het kabinet in deze NOVI? We gaan provincies vragen een proces te organiseren met grondgebruikers, maatschappelijke partijen, bewoners en medeoverheden gericht op beleid per veenweidegebied.

That’t it! Lekker polderen. Nee, gewoon hup; we kappen met het kunstmatig verlagen van het natuurlijke grondwaterpeil. We laten niet mensen hun huis scheuren omdat de agri-business zo graag de 2e voedselexporteur ter wereld wil zijn.

Voorzitter u begrijpt.

Voor mijn fractie is de NOVI vooral veel mooie woorden, zonder de benodigde daden. Daar doet de Partij voor de Dieren het niet voor.

Overigens missen we zelfs tussen al die mooie woorden nog een onderdeel. In 2030 moet 25% van het landbouwareaal biologisch zijn. Kan de minister aangeven waarom daar niets over instaat?