Bijdrage AOW


11 november 2009

Voorzitter,

De premier en de vicepremier hebben vorige week aangegeven niet veel belang te zien in een debat met de kamer. Wie niet alleen de werknemers van dit land twee jaar extra wil laten wachten op de AOW, maar ook de kamer laat wachten op een toelichting op de schandalige AOW plannen, wekt de indruk te regeren met de arrogantie van de macht.

Al komt het hele Malieveld vol te staan , het AOW besluit zal niet veranderen, liet vice premier Rouvoet weten en vice premier Bos liet weten te verwachten dat de vakbeweging wel gewoon bakzeil zal halen. Waar komt die arrogantie vandaan, voorzitter?

Is het geboren uit zekerheid of uit onzekerheid. Worden we geregeerd door mensen met visie of vooral door de angst. De angst voor nieuwe verkiezingen, de angst voor het verwijt van kiezersbedrog?

Feit is dat geen van de coalitiepartijen haar kiezers een verhoging van de AOW leeftijd in het vooruitzicht gesteld heeft. De crisis komt als een geschenk uit de hemel om dáár de schuld op te kunnen schuiven hoewel de verhoging van de AOW leeftijd niets met de crisis te maken heeft en ook niets aan de crisis gaat oplossen.

De zittende politiek had het AOW probleem in relatie tot de vergrijzinggolf al lang opgelost voorzitter. In 1990 richtte de politiek op voorspraak van Jan van Zijl van de PvdA een AOWfonds op dat vanaf 2020 tot uitkering zou komen om de gevolgen van de vergrijzing op te vangen. Geweldig geregeld, geen vuiltje aan de lucht. Toen dachten we nog dat regeren vooruitzien was. De Partij van de Arbeid had toen nog 49 Kamerzetels, en dat had veel te maken met het feit dat veel kiezers de PvdA associeerden met vader Drees en diens bemoeienis met, jawel, de AOW.
Terug naar Jan van Zijl.

Zijn conclusie na de ronde door het land was: de mensen willen sparen. Vervolgens loodste hij het idee van het AOW-spaarfonds knap door de Kamer; tijdens het tweede paarse kabinet kreeg het AOW-spaarfonds kracht van wet. Dit spaarfonds, zo luidde het verhaal, zou tot 2020 worden gevuld door een jaarlijkse storting uit de algemene middelen en na 2020 weer stapsgewijs worden leeggehaald om de kosten van de vergrijzing te betalen. Daarmee was het vergrijzingsprobleem opgelost. Niks crisis, niks gelegenheidsargumenten, we zagen de vergrijzingsgolf aankomen en de politiek nam haar verantwoordelijkheid Wie anno 2005 op zoek ging naar dit AOW-spaarfonds kwam terecht op de site van het ministerie van Financiën. In de Miljoenennota 2004 stond het naast de andere zeven begrotingsfondsen. In 2005 wordt er niets aan het fonds onttrokken en doet het ministerie van Sociale Zaken een storting zodat het AOW-fonds eind dit jaar 23 miljard euro bevat. Hoe solide wilt u het hebben?

In 2006 schreef de heer F kalfshoven in de Volkskrant en (ik citeer) “het is een farce, bedrog. De makkelijkste manier om het uit te leggen is, als u zich voorstelt dat u aan de keukentafel zit en met uw partner bespreekt hoe u het geld gaat verzamelen om in de toekomst een grote betaling te kunnen doen. De opleiding van de kinderen, zoiets. Meer gaan werken en sparen spreekt u niet aan. Uw partner haalt een “Jan van Zijl” uit en stelt voor om een aparte boekhouding te beginnen.

Hij zegt: als we daarin opnemen dat ik elk jaar vijfduizend euro stort, dan hebben we over vijftien jaar een flink kapitaal bij elkaar. En dan spreken we af dat jij, als fondsbeheerder, na vijftien jaar steeds vijfduizend euro aan mij overmaakt. Dan hebben we geld zat voor de opleiding van de kinderen. Uw boekhouding zal er geweldig uitzien, maar als het moment van betalen is aangebroken komt u erachter dat er helemaal geen geld is om de rekeningen van de universiteit te voldoen.

U heeft een illusie geschapen, net als het kabinet destijds heeft gedaan door het AOW-fonds van Jan van Zijl kracht van wet te verlenen. Uw rol wordt gespeeld door de minister van Financiën; uw partner is minister van Sociale Zaken. In 1996 noemde ik het in deze krant al: 'Van Zijl speelt balletje-balletje met de AOW.' In Den Haag is dit alles bekend”. Einde citaat.

Het AOW fonds bleek een politieke leugen, waaruit het kiezersbedrog van vandaag voortkomt . Het AOW fonds bleek een virtueel fonds waarin op papier miljarden werden gespaard, maar in werkelijkheid niets werd gestort. Dáárom zullen we moeten werken tot 67 en misschien langer.

Eerder bedacht de politiek al het omslagstelsel van de AOW. Dat bepaalde dat uitkeringen betaald zouden worden uit lopende premie-inkomsten. Ponzifraude verkocht als solidariteit. Waren er vanaf aanvang deugdelijke reserves aangelegd zou er geen vuiltje aan de lucht geweest zijn.

Dat, voorzitter, is het probleem. De politiek schept illusies. We verkopen de oorlog in Afghanistan als een opbouwmissie. We verkopen de “crisis en bretelwet”, die de schone schijn moet ophouden als een manier om de crisis te bestrijden terwijl we weten dat die wet natuur-, milieu- en natuurbescherming keihard buiten werking stelt.
Én we forceren onze werknemers om na een lang en arbeidzaam leven twee jaar langer door te werken, om de politieke blunders uit het verleden goed te maken.

Waarom, voorzitter geen serieuze differentiatie op grond van het aantal jaren dat iemand gewerkt heeft? Waarom geen serieuze differentiatie op grond van de zwaarte van de verrichte arbeid? Waarom geen differentiatie tussen wie door wil werken en wie aan rust toe is? Waarom geen differentiatie tussen veelverdieners en minimumloners, tussen mensen die een pensioen opgebouwd hebben en mensen die geheel van de AOW afhankelijk zijn?

Wat geeft u de indruk dat er überhaupt werk is voor al die 65plussers die nu al vanaf hun 50e niet meer aan de bak komen?
Einstein zei al dat het niet voor de hand ligt een probleem op te lossen vanuit dezelfde mindset als waarmee het veroorzaakt is.

Om die reden ligt het niet voor de hand dat de kiezers het AOW probleem toe kunnen vertrouwen aan een regering van PvdA, CDA en ChristenUnie die hun draagvlak in de samenleving al tijden verloren hebben en niet handelen naar hun verkiezingsprogramma. Waarom kan een regeling die pas in 2020 moet ingaan niet gewoon over de komende verkiezingen heen getild worden, waarbij u de kiezers in uw programma precies kunt beloven wat ze te wachten staat als ze uw partij kiezen?

Waarom moet de wet nu geforceerd door de tweede en eerste kamer, net als de “crisis en bretelwet”.
Omdat u geen tijd heeft voor een democratisch debat, voor inspraak van burgers? Omdat u de afspraken allang dichtgetimmerd heeft en een vol malieveld er in het geheel niet toe doet wat u betreft.

De premier en de vicepremier voelden zich eigenlijk te goed voor dit debat. Het wordt tijd dat de kiezer daar een oordeel over gaat vellen. Ik voorspel u dat de kiezer dat ook op 3 maart, als er heel andere verkiezingen zijn, dit niet vergeten zal zijn, hoe snel u dit onzalige, onsolidaire voorstel ook door de kamer zult loodsen.

En voorts zijn wij van mening dat er een einde moet komen aan de bio-industrie.