Kamer­vragen aan de minister van VROM over dumping kernafval


Indiendatum: jan. 2007

De Partij voor de Dieren heeft kamervragen gesteld over de dumping van kernafval in Rusland door het Nederlandse bedrijf Urenco. Vanmorgen bracht het Radio-1-programma 'De Ochtenden' het nieuws dat het grootste deel van het uranium dat het bedrijf jaarlijks naar Rusland exporteert, daar langdurig wordt opgeslagen. Kernfysici geven aan dat dit een vorm van nucleaire afvaldumping betreft.

In de fabriek van Urenco in Almelo wordt uranium verrijkt ten behoeve van brandstof voor kerncentrales. Het verarmd uranium dat overblijft bij het verwerkingsproces wordt aan Rusland verkocht voor bewerking in nucleaire fabrieken in Siberië. Het grootste deel daarvan blijft voor onbepaalde tijd achter in stalen vaten op opslagterreinen in Novouralsk, Angarsk en Seversk. Russische milieuorganisaties bevestigen dat het uranium langdurig wordt opgeslagen in de vorm van het giftige uraniumhexafluoride. Bij de verwerking van die stof zouden al drie doden zijn gevallen.

De Partij voor de Dieren heeft kamervragen gesteld en wil van de minister van VROM weten welke hoeveelheden radio-actief afval worden geëxporteerd door Nederland en wat de bestemming is van dat materiaal. Verder wil de partij weten welke garanties er bestaan om afvaldumping door Nederland in andere landen te voorkomen, en of de minister bereid is dit beleid aan te scherpen in verband met de handelwijze van Urenco.

Vragen van het lid Ouwehand van de Partij voor de Dieren aan de minister van VROM:

1. Kent u het bericht 'Urenco dumpt nucleair afval in Rusland’ (1)?

2. Is het waar dat Het grootste deel van het verarmd uranium – 70 procent, jaarlijks zo’n 3500 ton –in speciale stalen vaten voor onbepaalde tijd achterblijft op opslagterreinen bij fabrieken in Novouralsk, Angarsk en Seversk?

3. Is het waar dat bij de verwerking van het giftige uraniumhexafluoride vanuit Nederland, 3 doden in Rusland zijn gevallen? Bent u bereid daarnaar een onderzoek in te stellen?

4. Kunt u aangeven welke garanties er zijn om afvaldumping door Nederland in andere landen te voorkomen? Bent u bereid dat beleid aan te scherpen in verband met de handelwijze van Urenco?

5. Bent u bereid dat beleid aan te scherpen in verband met de handelwijze van Urenco?

6. Kunt u een overzicht geven van de hoeveelheden radio-actief afval die Nederland exporteert en de bestemmingen van dat materiaal?

(1) Radio 1 De Ochtenden d.d. 29-01-07

Indiendatum: jan. 2007
Antwoorddatum: 21 mei 2007

Antwoord van staatssecretaris Van Geel (Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer).

1. Ja.

2. Urenco Nederland B.V. levert aan de Russische verrijkingsindustrie TENEX verarmd uranium (met een lager percentage 235U dan wat in de natuur voorkomt) in de vorm van uraniumhexafluoride (UF6). Al het verarmde UF6 wordt zonder andere bewerkingen in Russische verrijkingsfabrieken verrijkt tot UF6 met een natuurlijk of hoger dan natuurlijk percentage 235U. Dit product (ongeveer 20% van het van
Urenco afkomstige UF6) wordt aan Urenco teruggeleverd en het na verrijking resulterende verder
verarmde UF6 blijft in eigendom van de Russische verrijkingsindustrie die verantwoordelijk is voor het verdere gebruik daarvan. Een deel daarvan heeft een directe bestemming als mengpartner in het proces van het terugbrengen van hoogverrijkt uranium naar laagverrijkt uranium voor gebruik als brandstof in kerncentrales. Ook wordt een deel gebruikt voor de fabricage van zgn. mixed-oxide (MOX) splijtstof voor gebruik in kerncentrales. Het resterende deel van het verder verarmde materiaal dat niet direct wordt gebruikt, wordt, zoals ook bij andere verrijkingsindustrieën gebruikelijk is, opgeslagen ten
behoeve van verdere verrijking te zijner tijd en/of ten behoeve van toekomstige snelle kweekreactoren.
Verdere verrijking kan met name interessant zijn als de prijs van natuurlijk gewonnen uranium verder
stijgt. Een derde mogelijkheid is om het UF6 om te zetten naar uraniumoxide (U3O8) en in deze
stabiele vorm op te slaan. Bij de omzetting ontstaat ook fluorwaterstof (HF) dat als grondstof voor de
chemische industrie kan worden gebruikt. Voor de bouw van een dergelijke omzettingsinstallatie op
basis van Franse technologie heeft TENEX in 2005 een contract met AREVA gesloten.

3. De verrijkingsfabrieken in Rusland verrijken voor een zeer beperkt gedeelte UF6 dat afkomstig is van
Urenco in Almelo. Informatie over slachtoffers door ongevallen met van Urenco afkomstig UF6 in Russische verrijkingsfabrieken is mij niet bekend. Mocht uit nadere informatie van de Russische autoriteiten anders blijken, dan zal ik u nader informeren.

4. Indien er sprake zou zijn van dumpen van radioactief afval wordt er geen vergunning verleend. In dit geval is er geen sprake van dumpen van afval. Al het van Urenco afkomstige naar Rusland vervoerde verarmde UF6 is bestemd voor een verdere bewerking, namelijk herverrijking waarbij een product ontstaat dat geschikt is voor bepaalde toepassingen. Er zou sprake van radioactief afval zijn indien voor
het naar Rusland te vervoeren materiaal geen verdere bewerking zou zijn voorzien.

5. Het is niet gebleken dat er sprake is van handelingen van Urenco die tot wijziging van het beleid in deze aanleiding geven.

6. Zoals eerder vermeld is er geen sprake van radioactief afval maar van UF6 bestemd voor een bewerking. Sinds 1996 exporteert Urenco Nederland B.V. jaarlijks gemiddeld ca. 5000 ton verarmd UF6 naar Rusland voor herverrijking. Daarnaast heeft Urenco sinds 2003 in totaal circa 7000 ton verarmd UF6 wat niet voor herverrijking wordt bestemd naar Frankrijk voor omzetting naar U3O8 gestuurd. Dit U3O8 wordt vervolgens bij de COVRA opgeslagen.

Help mee aan een betere wereld

    Word lid Doneer