Bijdrage Wassenberg aan AO Vuurwerk


9 oktober 2019

Voorzitter,

Opnieuw een debat over de jaarwisseling. Een debat dat niet gaat over een gezellig feest, maar over de ellende die vuurwerk aanricht. Een debat waar veel wordt bepaald door de onderbuik. En waar de voorstanders van vuurwerk als belangrijkste argumenten hebben: ‘vuurwerk is gezellig’ en ‘de goeden moeten niet onder de kwaden lijden.’ Na de jaarwisseling tel je de afgerukte vingers en uitgeschoten ogen, je spreekt er traditiegetrouw schande van, en alles blijft bij het oude.

De Onderzoeksraad voor Veiligheid concludeerde eind 2017: “De viering van oud en nieuw is op veel plaatsen in Nederland het onveiligste feest van het jaar.” En de belangrijkste aanbeveling was: verbied knalvuurwerk en vuurpijlen. Daarin staat de OVV niet alleen.

Het zijn niet de minste organisaties die pleiten voor een verbod: de Politie, het genootschap van burgemeesters, de gemeentes Amsterdam, Rotterdam, Utrecht en Den Haag, de Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Diergeneeskunde, de Dierenbescherming, de Nederlandse Vereniging voor Plastische Chirurgie, het Nederlands Oogheelkundig gezelschap, het Oogfonds, politievakbonden, jeugdartsen, longartsen, patiëntenverenigingen, het Longfonds, de brandweer, verzekeraars, de Vogelbescherming, openbaar vervoerbedrijven[1][2].

Allemaal zeggen ze: neem het probleem serieus, neem maatregelen die werken, verbied in ieder geval knalvuurwerk en vuurpijlen.

En wat heeft het kabinet tot dusver gedaan? Alle dwingende adviezen, zelfs dat van de Onderzoeksraad voor Veiligheid, in de wind geslagen. Het kabinet heeft een paar halfslachtige maatregelen getroffen en het probleem over de schutting van gemeenten gegooid, onder het motto: zie maar hoe je het regelt, WIJ zijn er vanaf en we noemen dat ‘maatwerk’.

Maar het is geen maatwerk, het is chaos. Maandag waarschuwde de korpschef van de Politie ons in een brief voor de complexe handhaving die het gevolg is van een willekeur aan lokale verboden. Ik kan me daar alles bij voorstellen. Kijk naar het Rijnmondgebied, waar de ene gemeente naadloos overgaat in de andere en waar het voor de patrouillerende politie vaak erg lastig kan zijn om in een split second te weten welk gemeentelijk beleid hier geldt.

Landelijke regels lossen dat op.

En dat is hard nodig. In de monitor over de laatste jaarwisseling lezen we dat het aantal vuurwerkincidenten afgelopen jaar is gestegen van 2700 naar 3100![3] En het aantal branden en ontploffingen steeg van 1300 naar 1500. Twee doden door vuurwerk. 400 gewonden, waarvan bijna de helft zelf helemaal geen vuurwerk heeft afgestoken, maar getroffen werd door vuurwerk van een ander.

Je gaat naar buiten om de buren gelukkig nieuwjaar te wensen en je eindigt bij de spoedeisende hulp. Fijne jaarwisseling...

En de meer dan 600.000 longpatiënten in Nederland[4], heeft de minister daar wel eens aan gedacht? Patiënten die elk jaar weer met angst en beven vooruitkijken naar de laatste dag van het jaar, de avond en nacht waarop ze niet buiten kunnen komen door fijnstof, fijnstof dat overal doorheen dringt, ook door kieren van vensters en deuren.

Voorzitter, de maatregelen van het kabinet hebben zelfs niet een beetje geholpen om het probleem onder controle te krijgen.

Ik vraag aan de minister en de staatssecretaris om partij te kiezen. Ga aan de kant van de hulpdiensten staan, kies partij voor de politie, voor de patiënten, voor de natuur, voor de dieren in huis, voor de vogels in de stad die in paniek alle kanten opvluchten.

Van de staatssecretaris wil ik weten hoe de grote stikstofuitstoot van vuurwerk te rijmen is met de PAS-uitspraak door de Raad van State. Want er worden nogal wat stikstofoxiden de lucht ingeblazen door al dat vuurwerk.

Het kabinetsbeleid met betrekking tot vuurwerk is mislukt. Voorzitter, ik vraag het kabinet nogmaals om het advies van de OVV, van de politie, van al die organisaties die ik eerder noemde serieus te nemen, en nu zo spoedig mogelijk het OVV-advies om te zetten in regelgeving.

Verbied knalvuurwerk, verbied vuurpijlen en maak van oud en nieuw weer een feest, geen oorlogssituatie.

[1] https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/nederland/artikel/4721721/pleidooi-politie-burgemeesters-en-bedrijven-voor-verbod

[2] https://www.vuurwerkmanifest.nl/

[3] Brief minister J&V, 12-7-2019: https://www.tweedekamer.nl/debat_en_vergadering/commissievergaderingen/details?id=2019A04025

[4] https://www.volksgezondheidenzorg.info/onderwerp/copd/cijfers-context/huidige-situatie#!node-prevalentie-copd-huisartsenpraktijk-naar-leeftijd-en-geslacht