Bijdrage Van Raan aan debat over vlieg­vei­ligheid


15 september 2022

Voorzitter,

De luchtvaart heeft maar 1 opdracht: haar activiteiten binnen de grenzen van klimaat-leefomgeving-veiligheid te houden.

En wat een puinhoop is het geworden. Blinde groei, race naar de bodem, juichende en naïef optimistische (VVD) ministers; wat een puinhoop.

Toen de OVV in 2017 met zijn rapport over de veiligheid op Schiphol kwam was deze minister nog Kamerlid. Sinds publicatie is hij de 4e minister van Infrastructuur en Waterstaat.
Hij kan zich dus wellicht mijn frustratie voorstellen dat nu 5 jaar later in 2022 nog steeds niet alle aanbevelingen volledig zijn opgevolgd.

Zo schiet de Inspectie Leefomgeving en Transport nog altijd tekort qua capaciteit om goed toezicht te houden en het is nog altijd niet gelukt om het aantal Runway incursions structureel te verminderen.
Ook is het ministerie nu nog bezig met de aanbeveling om Schiphol, met al zijn verschillende banen, minder complex te maken.
Wat heeft de minister sinds zijn aantreden gedaan om hier vaart achter te zetten?
En op basis van welke uitgangspunten werkt de minister nu aan het verbeteren van de veiligheid? Want het OVV rapport werd geschreven bij ongeveer 480.000 vluchten. Schiphol rekent erop dat ze er nog 500.000 mag uitvoeren. Tegelijk heeft de minister aangegeven dat Schiphol in 2023 gekrompen moet zijn naar 440.000.

En dan weten we ook dat we de klimaatcrisis serieus aanpakken met een krimp van het aantal vliegbewegingen naar 250.000 zonder dat de –voor dit kabinet- heilige hubfunctie wordt aangetast..

Dus op basis van welk scenario wordt er nu gewerkt?

En is de structurele oplossing voor de veiligheidsproblemen niet gewoon de voorgestelde krimp en bijvoorbeeld de sluiting van een van de banen?

Zou als sluiting van een van de banen zowiezo gepast zijn nu Schiphol toch al gaat krimpen en het erop lijkt dat a) de Polderbaan illegaal is aangelegd, b) er een gigantische stikstofopgave ligt en c) de luchthaven in het geheel illegaal opereert?

Dan een ander onderwerp dat de veiligheid van vliegen raakt. De giftige stoffen die in de cabinelucht belanden.

Soms al ziekmakend in de dagelijkse concentratie maar ook zeker bij de hoge concentraties tijdens zogeheten ‘fume events’. Piloten raken duizelig, zien dubbel, zijn niet in staat basale controlevragen te beantwoorden. Ze verliezen soms zelfs het bewustzijn.

Het probleem is bekend maar de Nationale Adviesgroep Cabinelucht (NAC) stelt dat de oorzaak van de klachten nog niet helemaal duidelijk is.
Allereerst is ons andere informatie bekend. Namelijk dat er wel meer dan 100 toxische stoffen zijn geïdentificeerd en de mate van gevoeligheid ervoor vooral bepaald wordt door genetische aanleg.
Maar ook als je die kennis nog te onduidelijk vind en blijft wachten verder onderzoek dan is de huidige stand van zaken toch onacceptabel? We weten dat er piloten flauwvallen maar we weten niet precies waarom. Ik begrijp niet dat de minister die onverantwoorde situatie laat bestaan.
En de oplossing is zo simpel. Vliegtuigbouwers verkopen de optie om alleen nog schone lucht in de cabine te brengen. Maar dat is nu niet verplicht en dus kiest men er nauwelijks voor. Wil de minister erop inzetten om die optie te verplichten?

Tot slot, in het plenaire debat vorige week legde ik de link tussen de escalerende klimaatcrisis en wat dat betekent voor de veiligheid van mens, dier, natuur en milieu. De minister antwoorde toen en ik citeer: “In de tweede motie van de heer Van Raan legt hij de link tussen veiligheid en klimaat. Dat gaat mij te ver.”


Blijft de minister dat nu oprecht volhouden? Terwijl bij de huidige prognose van de sector zelf ze in 2030 al 10-12% van de co2 uitstoten? En niet in staat is gebleken op tijd en voldoende te verduurzamen.

Dat het te ver gaat om een link te leggen tussen de klimaatcrisis en veiligheid of wil hij terugkomen op zijn woorden? Ik wil de minister natuurlijk best bijpraten maar ik denk dat hij zelf ook wel inziet dat 2 graden klimaatverandering een levensgevaarlijk toekomst beeld is. En dat vliegen disproportioneel veel opwarming veroorzaakt.
Ziet hij dat klimaatveiligheid, en VVD’ers hebben daar altijd buitengewone interesse in veiligheid, niet bereikbaar langer is als we niet alles op alles zetten om de klimaatcrisis te beteugelen?

Graag een reactie