Bijdrage Van Esch over de ontwik­ke­lingen rondom het coro­na­virus


30 september 2020

Voorzitter, dankuwel.

De Partij voor de Dieren maakt zich, net als vele anderen, grote zorgen over de opmars van het virus.

De vragen: doen we wel genoeg en hadden we niet eerder moeten ingrijpen, spelen ook bij mijn partij.

Maar we realiseren ons tegelijkertijd ook, dat deze maatregelen hele grote gevolgen hebben voor de samenleving. Niet alleen voor ondernemers, maar ook voor ons psychisch welzijn en onze rechten als burgers. Die belangen moeten voortdurend tegen elkaar worden afgewogen.

Maar twijfels mogen niet leiden tot passiviteit. Het effect van de maatregelen wordt pas over twee weken geleidelijk zichtbaar. Ziekenhuizen waarschuwen nu al dat ze veel reguliere zorg uit moeten stellen, om het aantal Covid patiënten op te kunnen vangen.

Dus logisch dat de vraag opkomt: waarom is het kabinet nu pas met strengere maatregelen gekomen? Voor de zorg is het in ieder geval te laat.

En gaan deze maatregelen genoeg zijn, of moet er gestreefd worden naar een reproductiegetal van 0,8? Graag een reactie.

Voorzitter, ook de basis is nog altijd niet op orde. Vorige week hebben we uitgebreid stil gestaan bij het ontbreken van adequate test- en traceercapaciteit. Zolang dit niet geregeld is, blijft het dweilen met de kraan open. Wanneer komt dit eindelijk op orde?

De andere basis onder het coronabeleid is het draagvlak. Dat wordt op dit moment op twee manieren ondermijnt.

De eerste is de neiging om naar halfslachtige maatregelen te grijpen, in een poging iedereen tevreden te houden. Daar wordt het tegenovergestelde mee bereikt. Een regionale mondkapjesplicht veroorzaakt verwarring, weerstand en schaadt het vertrouwen in de maatregelen. Ongeacht wat het kabinet kiest, pleiten wij voor eenduidige richtlijnen die voor iedereen gelden en gehandhaafd kunnen worden. Graag een reactie.

De tweede is de blinde vlek van dit kabinet voor twee sectoren die de volksgezondheid ondermijnen. De luchtvaart en de slachthuizen. Mensen begrijpen echt niet waarom daar niet ingegrepen wordt.

Voorzitter, corona is in maart niet vanuit China naar Europa gewandeld. En toch komt de luchtvaart telkens onder alle regels uit. Beperk het reizen, was maandag de boodschap van het kabinet. Bij de NS moesten ze waarschijnlijk wel even slikken. Zo niet bij de luchtvaartsector, waar nog steeds voor een habbekrats naar uw favoriete risicobestemming wordt gevlogen. Café bazen zijn inmiddels wanhopig, maar de horeca op de luchthaven kan na tien uur vrolijk blijven schenken, als ik de informatie op de Rijksoverheid pagina moet geloven. De anderhalve meter doet de culturele sector de das om, maar heeft in vliegtuigen nooit bestaan. Hoe rechtvaardigt het kabinet deze uitzonderingspositie voor de luchtvaart?

Voorzitter, politiek is kiezen in schaarste. Met oplopende besmettingen en schaarse testcapaciteit, moeten we heel goed nadenken welke risico’s we willen nemen, en waar we onze schaarse testcapaciteit voor inzetten.

En dat stelt het toestaan en testen van overbodige pretvluchten natuurlijk wel in een ander daglicht.

Zolang er schaarse testcapaciteit is, zal het opschalen van testcapaciteit op Schiphol ten koste gaan van capaciteit voor andere mensen.

Vliegen naar code oranje bestemmingen is onverantwoord en schaarse testcapaciteit reserveren voor vakantievluchten valt dus niet uit te leggen.

Daarom stelt de Partij voor de Dieren voor om het aantal vluchten terug te brengen. Niet méér vliegen dan er getest kan worden. Graag een reactie.

Voorzitter, gisteren heeft de Kamer een motie van de Partij voor de Dieren aangenomen waarin zij uitspreekt dat het aanprijzen van dumptickets naar risicogebieden door vliegtuigmaatschappijen volstrekt misplaatst is. Beter nog zou zijn, als het kabinet nu eindelijk ingrijpt, zoals mijn eerdere aangenomen motie over het actief ontmoedigen van pretvluchten, vraagt.

Voorzitter, dan kom ik bij de slachthuizen.

Terwijl wij dachten deze zomer even te kunnen ademhalen, kregen slachthuizen in onder andere Oostenrijk, België, Ierland en Engeland te maken met nieuwe grote corona-uitbraken onder het personeel.

Na alle uitbraken die voor de zomer in Nederlandse slachthuizen plaatsvonden, riepen de Kamer en de vakbonden op om per direct de slachtsnelheden te verlagen. Zo hoeft het slachthuispersoneel niet meer schouder aan schouder door te blijven werken.

Maar op dit moment zijn Nederlandse varkensslachterijen juist de productie weer aan het uitbreiden en zijn er plannen om de slachtsnelheid weer te verhogen.

Niet omdat er iets veranderd is in de dreiging van het virus, in tegendeel.

De reden is puur economisch: omdat de prijzen stijgen en er extra mogelijkheden zijn voor de export naar China. En dat terwijl het virus nu weer volop rondgaat in de samenleving, met alle gevaar voor het personeel van de slachthuizen van dien.

Voorzitter, we doen er alles aan om het reproductiegetal weer omlaag te krijgen. Gaat het kabinet nu echt deze sector – een bewezen brandhaard- ruim baan geven om extra varkensribben aan China te kunnen verkopen? Zetten we hiervoor de volksgezondheid op het spel, vraag ik de minister president?

Wat ons betreft absoluut niet.

Voorzitter, dankuwel.