Bijdrage Van Esch aan AO Leef­om­geving


20 februari 2020

Voorzitter, ik begin met een oproep en die is kort en krachtig.

Ik roep de minister op om per direct te stoppen met het storten van granuliet in diepe plassen, zoals in de gemeente West Maas en Waal. Het is onbestaanbaar dat; nu er zoveel commotie is naar aanleiding van de uitzending van Zembla, nu er zoveel onduidelijk is en we hier in de Kamer het debat nog gaan voeren, er gewoon doorgestort wordt!

Goed, in hoog tempo verder want er is veel te bespreken.

Kunstgras
Ik begin met rubberkorrels op kunstgrasvelden. Afgelopen december was er een gerechtelijk uitspraak. Kortgezegd zei de rechter: Wanneer de rotzooi in de natuur terecht komt wordt er niet voldaan aan de zorgplicht uit de wet Bodembescherming.
Praktisch kan het niet voorkomen worden dat de rotzooi in de natuur komt. Maar de minister stelt dat de zorgplicht zo geïnterpreteerd moet worden dat als iemand zijn best met kantplanken, uitloopmatten en korrels terug vegen, dat het dan oké is. Er staat dat het prima is om zo veel als mogelijk te voorkomen. Zo veel als mogelijk. Het gaat hier om zink, kobalt, PAKS en minerale olie met negatieve effecten op ons ecosysteem.

Is de minister het met ons eens dat er geen enkele manier bestaat waarop er geen rubbergranulaat meer vrijkomt van het sportveld?

Schone lucht akkoord

Dan het Schone Lucht Akkoord. Het heeft 2,5 jaar geduurd maar dan is het akkoord er eindelijk. Het is een verzameling van bestaand beleid, softe strevens, en loze woorden. En vandaag lezen we dat er al een hoop gemeenten zijn die het akkoord niet gaan ondertekenen. Het akkoord is te vrijblijvend en ze voldoen al aan de normen is hun verweer. We hebben ook nog even het actieplan Gezonde Lucht van D66 uit 2017 bij gepakt. Ondertekent door Stientje van Veldhoven, Kamerlid van D66. Daarin staat letterlijk ‘het kabinet moet ophouden zich te verschuilen achter de Europese normen voor luchtkwaliteit, Niet de papieren norm maar de gezondheid van mensen moet centraal staan.” Maar wat doet dit akkoord? We beloven toe te werken naar de normen die de WHO voorschrijft. Geen vastgelegde doelen en geen verplichtingen. Dat wil de PvdD wel. Zet de WHO norm vast in onze wetgeving. Waarom zet de minister daar niet op in? Ze erkent namelijk wel dat er jaarlijks 11.000 mensen vroegtijdig overlijden door luchtvervuiling.

Houtstook

Dan houtstook. Ook hier zien we hoe slap het akkoord is. Het kabinet liet onderzoek doen naar de bronnen van luchtvervuiling en waar veel gezondheidswinst te halen valt. Wat bleek. Houtstook en houtrook aanpakken lijkt het meest effectief, het goedkoopst en veel gezondheidswinst op te leveren. Wij ontvangen regelmatig brieven van mensen die echt de wanhoop nabij zijn omdat hun buren maar blijven stoken waardoor zij haast niet kunnen ademen. En wat doet dit Schone Lucht Akkoord? Voorlichten, meten, streven naar, inzetten voor en een stookalert. Wat gebeurd er gelijktijdig? Regio’s moeten verduurzamen en daardoor verschijnen er in steeds meer woonwijken Biomassacentrales. Zelfs naast scholen en zorginstellingen (staat in haar plan). Zeg maar dag tegen de mogelijke gezondheidswinst die je met andere maatregelen hebt behaald.

Waarom is de minister niet bereid om serieuze maatregelen te nemen om de houtstook aan te pakken?

We weten niet eens hoeveel houtkachels we hebben in Nederland. In Duitsland weten ze dat precies doordat daar alle kachels geregistreerd moeten zijn. Is die registratieplicht voor nieuwe kachels niet ook in Nederland in te voeren? En moeten we niet, ik zal het in de stijl van de minister doen, streven, naar een verbod op het gebruik van kachels voor de gezondheid van Nederlanders? In Engeland wordt hier nu om die reden echt serieus over nagedacht. Begin in ieder geval met een verbod op stoken als er een stookalert is afgegeven. Wat vindt de minister daar van?

En gaat zij haar collega van EZK aanspreken op de biomassacentrales die overal gebouwd worden? Want toen we hem vroegen hoe het Schone Lucht Akkoord te rijmen is met zijn inzet op biomassacentrales legde hij dat probleem bij u neer. Het Schone Lucht Akkoord moest de luchtvervuiling die hij gaat veroorzaken maar weer oplossen.

Op naar echte schone lucht, dank u wel.