Verkiezingsprogramma Tweede Kamer 2017

4. Natuur

Natuurlijk: plaats het kostbaarste wat er is centraal.

 

De natuur met haar verscheidenheid aan planten, dieren en ecosystemen is het waardevolste dat er is; biodiversiteit levert zuurstof, schoon water, een stabiel klimaat en vruchtbare grond en vormt zo de basis van het leven. Het is onze plicht om te zorgen voor een leefbare aarde, nu en in de toekomst.

In Nederland staan natuur en biodiversiteit onder grote druk. Natuurgebieden worden opgeofferd voor asfalt, bedrijventerreinen en stedenbouw. Vermesting en verdroging, vooral als gevolg van de intensieve landbouw en de vee-industrie, brengen de overgebleven natuur veel schade toe. Van de oorspronkelijke biodiversiteit is in Nederland nog slechts 15% over. Daarnaast heeft Nederland een belangrijk aandeel in de vernietiging van de natuurlijke rijkdommen elders op aarde. De grootschalige import van soja als voedsel voor de honderden miljoenen dieren in de Nederlandse vee-industrie gaat ten koste van tropisch regenwoud en oerbossen.

Ook de natuur in de Nederlandse wateren is er slecht aan toe. Landbouwgif en meststoffen in rivieren, sloten en meren verstoren de ecologie onder water. Overbevissing heeft de Noordzee en de Waddenzee ernstig aangetast. Visserijtechnieken waarbij de bodem van de zee wordt omgeploegd om vissen in de netten van vissers te jagen, brengen grote schade toe aan de zeebodem. Veel vissoorten worden met uitsterven bedreigd.

Natuur verbinden en behouden.
De natuur die we nog over hebben in Nederland, moet natuur blijven. Door natuurgebieden met elkaar te verbinden krijgen planten- en diersoorten betere kansen. 

  • Natuurbeleid wordt weer de eerste taak en verantwoordelijkheid van het Rijk in plaats van die van provincies.

  • De oorspronkelijke Ecologische Hoofdstructuur (EHS), een netwerk van aaneengesloten natuurgebieden, wordt in zijn geheel gerealiseerd tijdens de volgende kabinetsperiode.

  • Robuuste verbindingszones tussen natuurgebieden worden op korte termijn aangelegd.

  • De dieren in de Oostvaardersplassen krijgen meer natuurlijke beschutting en toegang tot een groter natuurgebied. Het Oostvaarderswold wordt zo snel mogelijk aangelegd om de Oostvaardersplassen met de Veluwe te verbinden, zodat dieren van gebied naar gebied kunnen trekken volgens hun natuurlijke behoefte.

  • Natuurgebieden die het punt van onomkeerbare aantasting naderen, worden met voorrang hersteld.

  • Activiteiten en projecten die ten koste gaan van bestaande natuur, mogen alleen doorgaan als ze aantoonbaar en essentieel bijdragen aan duurzaamheid op lange termijn. Opgeofferde natuur wordt vooraf in de directe omgeving gecompenseerd.

  • Provincies krijgen een resultaatsverplichting voor natuurherstel met concrete termijnen en doelstellingen.

  • De natuur wordt vrij van prikkeldraad.

  • Bouwen in het groen mag niet goedkoper zijn dan bouwen in versteend gebied. Als er al gebouwd wordt in het groen, komt er op kosten van de projectontwikkelaar natuur voor terug die in omvang driemaal zo groot is en van betere ecologische kwaliteit dan het gebied dat verloren gaat.

Groene steden en dorpen.
De Partij voor de Dieren vindt het de hoogste tijd om steden en dorpen te vergroenen. Groene steden en dorpen leveren ons veel op: we besparen energie, hebben minder wateroverlast en hoeven in de zomer niet te vluchten voor de hitte van opgewarmd beton. Met groen om ons heen zijn we bovendien gezonder. 

  • Een landelijk actieplan zorgt voor behoud en terugkeer van natuur in stad en dorp.

  • We stellen een wettelijke norm voor stedelijk groen die aansluit bij de norm van de Verenigde Naties: 48 m2 groen per stads- of dorpsbewoner.

  • We scherpen criteria voor kapvergunningen flink aan om bomen beter te beschermen

  • Wij pleiten voor natuur-inclusief bouwen: voor nieuwbouw gelden natuurdoelstellingen, zoals groene daken, nestgelegenheid voor dieren, bomen en struiken in de straat en speelnatuur om de hoek. Ook bij isolatie en renovatie van bestaande gebouwen wordt verplicht rekening gehouden met de natuur.

  • Burgers gaan we stimuleren en voorlichten om hun tuin natuurlijk in te richten.

  • Overheden onderhouden de openbare ruimte gifvrij.

  • Middelen die schadelijk zijn voor de gezondheid van mensen en dieren of voor het milieu, zoals chemische bestrijdingsmiddelen, worden verboden en gaan per direct uit de schappen van tuincentra en andere winkels.

Bescherming van natuur.
In ons land zijn de intensieve landbouw en de vee-industrie de grootste bedreigingen voor de natuur. Toch pakt de overheid deze problemen niet bij de wortel aan. Nederland houdt zich slechts aan het minimale beschermingsniveau dat Europa verplicht en probeert zelfs daar onderuit te komen. Dat moet veranderen. 

  • Rondom natuurgebieden wordt de vee-industrie versneld afgebouwd.

  • Geen subsidies voor luchtwassers of emissiearme stalsystemen van de vee-industrie. Ook voor de vee-industrie gaat gelden dat de vervuiler betaalt.

  • Grondwaterstanden worden niet langer aangepast aan de landbouw, maar aan de behoeften van de natuur. Zo krijgen verdrogingsgevoelige gebieden kans te herstellen.

  • De vergunningplicht voor activiteiten in en rond beschermde natuur wordt weer volledig verankerd in de wet. In en rondom Natura2000-gebieden vinden geen mijnbouwactiviteiten (bijvoorbeeld gaswinning) plaats.

  • Staatsbosbeheer wordt niet geprivatiseerd, natuurgebieden van de overheid worden niet verkocht.

  • Recreatie mag niet ten koste gaan van natuur en landschappelijke waarden.

  • Met een actieplan pakken we lichtvervuiling door glastuinbouw en andere menselijke activiteiten aan. Overheidsgebouwen geven hierin het goede voorbeeld.

  • De kust krijgt betere bescherming. Er komt een einde aan bebouwing in de duinen en aan de kust.

Een natuurnetwerk in de Noordzee en de Waddenzee.
De Noordzee is ons grootste natuurgebied, met van oorsprong een grote soortenrijkdom. Helaas verkeert het gebied in kritieke toestand. Door intensieve visserij zijn grote vissen als haaien en roggen er zeldzaam. De Waddenzee moet de bescherming krijgen die dit UNESCO-werelderfgoed verdient.

  • Verstorende economische activiteiten zoals gaswinning en visserij horen in deze zeeën niet thuis.

  • Voor herstel en behoud van mariene ecosystemen wordt met spoed het ‘nee, tenzij’-principe toegepast. Er wordt niet meer gevist totdat onafhankelijke biologen kunnen aantonen dat vangst verantwoord is vanuit oogpunt van biodiversiteit en vispopulaties.

  • Er komen meer beschermde zeereservaten. Hier is geen plaats voor visserij of andere schadelijke activiteiten. Gebieden als het Friese Front en de centrale oestergronden krijgen volledige bescherming.

  • In de wet Natuurbescherming wordt de bescherming van verschillende kwetsbare trekvissen en zeezoogdieren hersteld.

  • Ecologisch waardevolle scheepswrakken worden beschermd.

  • De mogelijkheid voor vissen om te migreren wordt een harde voorwaarde voor waterkrachtinstallaties.

Bescherming Nederlands-Caribische natuur.
Bonaire, Saba en Sint-Eustatius kennen een grote soortenrijkdom aan planten en dieren. Deze bijzondere natuur verdient goede bescherming. 

  • De Rijksoverheid draagt via regels, handhaving, kennis en financiële steun bij aan het behoud van de natuur op en bij Caribisch Nederland.

  • In het wild levende dieren en loslopende dieren op de eilanden, zoals ezels, krijgen optimale bescherming.

  • Bescherming van de koraalriffen krijgt hoge prioriteit.